PH bersedia solo di Melaka: tekanan rundingan atau perpisahan sebenar?

MELAKA: Kesediaan Pakatan Harapan (PH) bertanding sendiri pada Pilihan Raya Negeri (PRN) Melaka meletakkan persoalan pembahagian kerusi di tengah-tengah rundingan dengan Barisan Nasional (BN), yang bertegas mahu mempertahankan kesemua 21 kerusi dimenanginya pada pilihan raya lalu.

Menurut laporan Utusan Malaysia pada 22 September, PH bersedia bergerak solo sekiranya persefahaman dengan BN tidak dicapai sebelum pembubaran Dewan Undangan Negeri (DUN). Pendirian bersyarat itu menunjukkan pilihan bertanding berasingan masih terbuka, tetapi belum merupakan pengumuman bahawa kerjasama ditamatkan.

BN juga belum menutup ruang perbincangan. Menurut Bernama pada 21 September, Pengerusi BN Melaka, Datuk Seri Ab Rauf Yusoh, berkata parti yang berminat bekerjasama akan dipelawa mengemukakan cadangan melalui saluran rasmi. Beliau turut mengingatkan supaya rundingan tidak dilakukan melalui media sosial.

Dibaca bersama, kenyataan kedua-dua pihak lebih menunjukkan pertikaian mengenai syarat kerjasama daripada keputusan muktamad untuk berpisah. Persediaan solo juga boleh mempunyai dua fungsi serentak: menyediakan pilihan jika rundingan gagal dan memperkukuh kedudukan PH ketika berunding.

Persoalan utamanya ialah berapa banyak ruang yang sanggup diberikan BN.

Menurut laporan Bernama pada 27 Ogos, Ab Rauf menetapkan 21 kerusi kemenangan BN sebagai batas rundingan yang tidak akan dikompromi. Dalam DUN yang mempunyai 28 kerusi, pendirian itu meninggalkan hanya tujuh kerusi di luar tuntutan BN.

Menurut rekod keputusan PRN 2021 yang dilaporkan Bernama, PH memenangi lima kerusi dan Perikatan Nasional (PN) dua kerusi, manakala BN memperoleh 21.

Secara aritmetik, jika formula BN diterima sepenuhnya dan tiada pertindihan calon, PH berdepan ruang pertandingan yang tidak membolehkannya mencapai sendiri majoriti mudah 15 kerusi. Kerjasama sedemikian memerlukan PH menilai bukan sahaja peluang kemenangan, tetapi juga peranannya dalam kerajaan selepas pilihan raya.

Namun, jumlah kerusi kemenangan BN pada 2021 tidak bermakna semua kawasan itu dimenangi dengan selesa.

Menurut pecahan keputusan yang diterbitkan Malay Mail pada 21 November 2021, Duyong dan Gadek menyaksikan PH menjadi pencabar terdekat BN, manakala Bemban dimenangi PN:

Duyong: BN 4,684 undi, PH 4,484, PN 2,874. BN menang dengan majoriti 200 undi.

Gadek: BN 3,022 undi, PH 2,463, PN 2,041. BN menang dengan majoriti 559 undi.

Bemban: PN 4,211 undi, BN 3,883, PH 3,095. PN menang dengan majoriti 328 undi.

Angka merujuk PRN 2021. Undi calon lain tidak dipaparkan; majoriti ialah beza antara pemenang dengan calon di tempat kedua.

Perbezaan itu penting. Di kawasan yang PH pernah mencabar rapat, menerima tuntutan BN bermakna melepaskan peluang bertanding di kerusi yang mempunyai asas sokongan PH. Di kawasan kemenangan PN pula, rundingan boleh tertumpu pada calon bersama yang paling berupaya menarik sokongan merentas parti.

Bagaimanapun, menjumlahkan undi BN dan PH bukan kaedah yang memadai untuk meramalkan kemenangan calon bersama. Pengiraan itu mengandaikan penyokong kedua-duanya menerima calon pilihan gabungan, terus keluar mengundi dan tidak beralih kepada pesaing.

Semua andaian tersebut perlu diuji. Pengundi boleh menyokong seseorang calon kerana rekod perkhidmatannya, menolak parti pasangannya atau tidak keluar mengundi apabila calon yang mereka kehendaki digugurkan.

Faktor penyertaan pengundi juga mengehadkan kegunaan keputusan lama sebagai ramalan. Menurut kenyataan keputusan penuh Suruhanjaya Pilihan Raya (SPR), kadar keluar mengundi PRN Melaka 2021 ialah 65.85 peratus.

Data ElectionData.MY pula merekodkan kadar berbeza antara kawasan, termasuk 68.2 peratus di Duyong, 62.2 peratus di Gadek dan 66.8 peratus di Bemban. Oleh itu, perbandingan perlu mengambil kira siapa yang kembali mengundi, selain perubahan sokongan antara parti.

Kesediaan bertanding sendiri turut memerlukan bukti organisasi. Menurut Kosmo! pada 8 September, Pengarah Pilihan Raya PH, Datuk Seri Amirudin Shari, menyatakan gabungan itu menyediakan beberapa senario, ketika rundingan rasmi pembahagian kerusi belum bermula pada waktu tersebut.

Namun, kenyataan bersedia belum membuktikan setiap kawasan mempunyai calon, petugas, pembiayaan dan jentera yang mencukupi. Rekod sokongan terdahulu memberi titik permulaan, tetapi tidak mengukur sepenuhnya kemampuan kempen semasa.

Ujian seterusnya ialah sama ada rundingan rasmi menghasilkan persetujuan kerusi dan kempen bersama, atau kedua-dua gabungan mula memuktamadkan calon yang akan bertembung. Selagi keputusan itu belum diumumkan, kesiapsiagaan solo PH lebih tepat dibaca sebagai pilihan yang sedang disediakan, dengan kesan tekanan terhadap rundingan, daripada bukti bahawa perpisahan sudah berlaku.